Mısır, Afrika’da Üniversite Kampüsleri Açarak Yumuşak Gücünü Artırıyor
Mısır Yükseköğretim Bakanı Abdülaziz Kansuh’un eğitimin yumuşak güç için de kritik bir araç olduğunu ifade etmesiyle Çad, Güney Sudan, Tanzanya, Cibuti ve Komorlar gibi Afrika ülkelerinde üniversite şube kampüsleri kurmaya dönük protokoller hızlandırıldı. Ancak bu atılım, hükûmetler arası olası bir krizde kampüsteki öğrencilerin hangi ülkenin hukukuna tabi olacağı ve akademik yönetimin kimde kalacağı sorularını gündeme getiriyor. Benzer bir gerilim geçmişte de yaşanmıştı. Kahire Üniversitesinin 1955’te Hartum’da açtığı ve 13 bin öğrenciye ulaşan şubesi, 1993’te Sudan hükûmetinin müfredatı ve öğretim kadrosu atamalarını denetleyemediği gerekçesiyle kapatılmıştı.
Mısır, kendi sınırları içinde şube kampüs açmak isteyen yabancı üniversitelerin tüm finansmanını üstlenmelerini ve Mısır yasalarına tam uyum göstermelerini şart koşuyor. Yurt dışı atılımlarında tam tersi bir tutum sergileyen Mısır yönetimi, diğer Afrika ülkelerindeki kendi şube kampüslerinin maliyetini ev sahibi ülkelere ve özel ortaklara devretmeyi hedefliyor. Buna karşılık Tanzanya gibi ev sahibi ülkeler, yabancı üniversitelerin şube kampüslerinin doğrudan yerel yasalara bağlanmasını ve yabancı öğretim elemanı sayısının yerel kadronun yarısını geçmemesini zorunlu tutarak kendi yerel akademisyenlerini güvence altına almayı amaçlıyor.
Uzmanlar, diplomatik uyuşmazlıklarda öğrencilerin mağduriyet yaşamaması için üç kritik güvenlik önlemine dikkat çekiyor. Öncelikle, açılacak şubelerin mutlaka ev sahibi ülkenin mevzuatına göre resmî olarak tescil edilmesinin önemi vurgulanıyor. Olası bir anlaşmazlık durumunda ise öğrencilerin eğitimini tamamlama güvencesinin baştan yazılı taahhüde bağlanmasının şart olduğu ifade ediliyor. Son olarak, diplomada eğitimin fiilen nerede tamamlandığının açıkça belirtilmesi gerektiği konusunda uyarı yapılıyor.