Düşünme Becerileri Öğretmen Eğitimi Düzenlendi

Enstitü Sosyal Okul Gelişim Programı kapsamında düzenlenen Düşünme Becerileri Öğretmen Eğitimi, 8 Nisan-6 Mayıs 2026 tarihleri arasında gerçekleştirildi. Enstitü Sosyal araştırmacıları Refika Angkasa ve Hatice Kübra Işık tarafından ilkokul öğretmenlerine yönelik olarak yürütülen eğitimde, düşünmenin temel aşamaları, veri ve bilgi arasındaki ilişki, problem çözme, karar verme ve eleştirel düşünme süreçleri hem kuramsal çerçevede hem de uygulamalı etkinlikler eşliğinde ele alındı. 

Eğitimin ilk haftasında, bilgiye erişimin kolaylaşması ve yapay zekâ teknolojilerinin yaygınlaşmasının çocukların düşünme süreçleri üzerindeki etkileri değerlendirildi. Bilgiye hızlı ve zahmetsiz biçimde ulaşmanın sorgulama ve eleştirel düşünme becerilerini zayıflatabileceğine dikkat çekildi ve ailelerin çocuklar adına düşünme eğiliminin bu süreci daha da sınırlandırdığı vurgulandı.

Eğitimin ikinci haftasında öğretmenler, düşünmenin temel aşamalarını farklı örnekler ve uygulamalar üzerinden inceleme fırsatı buldu. Edwin A. Abbott’un “Düz Ülke” (1884) adlı eseri üzerinden duyum, Marcel Proust’un “Kayıp Zamanın İzinde” (1913) adlı eserindeki “madeleine pastası” örneği üzerinden algılama ve Jorge Luis Borges’in “Funes, Belleği Olan Adam” (1942) anlatısı üzerinden imgelem süreçleri ele alındı. Bu etkinliklerle, duyu verilerinin anlamlandırılması ve kavramların zihinde nasıl yapılandırıldığı uygulamalı olarak incelendi.

Eğitimin üçüncü haftasında verinin ham hâlinden anlamlı bilgiye dönüşüm süreci üzerinde duruldu. Öğretmenler, Düşünme Becerileri Alıştırma Kitabı’nda yer alan etkinlikler aracılığıyla veri toplama, verileri analiz etme ve bilgiye ulaşma süreçlerini uygulamalı olarak deneyimledi.

Eğitimin dördüncü haftasında, problem çözme ve düşünme becerilerinin geliştirilmesine yönelik sınıf içi uygulamalarda kullanılabilecek çeşitli yöntemler tanıtıldı. Düşünme Becerileri Alıştırma Kitabı’nda yer alan “Altı Şapkalı Düşünme Tekniği” ile çok yönlü değerlendirme ve müzakere, “Balık Kılçığı Yöntemi” ile kök neden analizi ve “Zihin Haritaları” ile kolektif düşünme süreçleri ele alındı.

Eğitimin son haftasında problem çözme, karar verme ve eleştirel düşünme süreçlerine değinildi. Problem çözme konusunda farklı bağlamlarda karar verme süreçlerinin önemi vurgulandı; özellikle ahlaki bağlamda karar vermeye dair çeşitli örnekler paylaşıldı. Eleştirel düşünme çerçevesinde ise eleştiri iletme ve almanın ölçütlerinden hareketle bu becerinin karakter inşasındaki rolü değerlendirildi.

Programda sınıf ortamında doğrudan uygulanabilecek yöntem ve araçlar paylaşıldı. “Düşünme Becerileri Alıştırma Kitabı 1-2”, “Düşünme Becerileri Öğretmen Kılavuz Kitabı 1-2” ve “Düşünce Günlüğüm 1-2” üzerinde gerçekleştirilen uygulamalarla öğretmenler, bu materyalleri derslerinde nasıl kullanabileceklerine dair fikir edindi.